Teslim şekilleri, sevkiyat belgeleri, yüklemede sabitlenen soğuk zincir parametreleri, pazara göre MRL uyumu ve eksiksiz bir teklif talebinin içeriği.
Türkiye'den yaş meyve ve sebze ithalatı, araç veya konteyner yüklenmeden önce netleştirilen dört karara dayanır: malı hangi noktadan itibaren kimin taşıyacağı, yüke hangi belgelerin eşlik edeceği, ürünün hangi sıcaklıkta soğutulup taşınacağı ve varış ülkesinde hangi pestisit kalıntı kurallarının geçerli olduğu. Türkiye genelindeki üretici ağından tedarik yapan bir yaş meyve ve sebze ticaret şirketi olarak, varış noktası ister Rusya ve BDT, ister Körfez, ister AB ve Balkanlar olsun, her alıcıyla aynı diziyi adım adım ilerletiyoruz. Bu rehber, söz konusu diziyi anlaşıldığı sırayla ele alıyor; böylece ilk teklif talebiniz, yanıtlanması için gereken bilgileri baştan içerebilir.
Önce teslim şeklini belirleyin
Teslim şekli, yani EXW veya DAP gibi üç harfli standart kodlarla ifade edilen Incoterms kuralı, taşıma, sigorta ve gümrükleme sorumluluğunun satıcıdan alıcıya hangi noktada geçeceğini belirler ve aracı kimin ayarlayacağından ihracat gümrüklemesini hangi tarafın yürüteceğine kadar sonraki her adımı şekillendirir. İhracat sayfamızda ayrıntılı olarak açıklanan dört teslim şekliyle çalışıyoruz:
- EXW (Ex Works): Ürün işletmemizde teslim edilir; taşıma, sigorta ve ihracat gümrükleme sorumluluğu alıcıya aittir.
- FOB (Free On Board): Ürün, anlaşılan Türk limanında gemiye yüklenene kadar sorumluluk bize aittir; deniz navlunu ve sigortayı bu noktadan itibaren alıcı düzenler.
- CIF (Cost, Insurance & Freight): FOB'a ek olarak navlun ve sigortayı varış limanına kadar biz karşılarız; ithalat gümrüklemesi alıcıda kalır.
- DAP (Delivered At Place): Ürünü, gümrük vergisi hariç, alıcının belirttiği varış noktasına kadar biz taşırız. Alıcının deposuna frigo araçla yapılan karayolu teslimatlarında olağan tercihtir.
Seçilen teslim şekli ticari faturada belirtilir; bu nedenle yüklemeden sonra değil, teklif aşamasında kesinleştirilmelidir. Ödeme koşulları ve Incoterms kuralının gerektirdiğinin ötesindeki sigorta kapsamı, aynı görüşmede sevkiyat bazında kararlaştırılır.
Yüke eşlik eden belgeler
Her ihracat sevkiyatına üç belge eşlik eder ve üçü de sevkiyat çıkmadan önce fiziksel kargoyla karşılaştırılarak kontrol edilir:
- Fitosaniter sertifika: sevkiyatın bitki zararlıları yönünden denetlendiğini gösteren resmi belge; Türkiye'nin bitki koruma otoritesi tarafından yalnızca o sevkiyat için düzenlenir.
- Ticari fatura: Üzerinde anlaşılan Incoterms kuralını ve tarafların bilgilerini belirtir; alıcı tarafındaki ithalat gümrük kıymetinin dayanağıdır.
- Çeki listesi: Beyan edilen ağırlık ve kalem sayısının kargoyla tam olarak eşleşmesini sağlar.
Talep hâlinde menşe şahadetnamesi düzenlenebilir; gerekip gerekmediği, varış ülkesinin ithalat kurallarına ve alıcının yararlanmayı planladığı tercihli tarifeye bağlıdır; bu yüzden teklif talebinde belirtilmelidir. Belirli bir pazarın gerektirdiği diğer belgeler sevkiyat bazında kararlaştırılır. Bu belgelerin arkasında parti düzeyinde bir kayıt bulunur: her parti, tedarik bölgesi ve sevkiyat belgeleriyle eşleştirilir; sevkiyatın kaynağına kadar izlenebilmesini sağlayan da budur.
Soğuk zincir: yüklemede sabitlenenler
Soğuk zincir yolda değil, yüklemede belirlenir. Ürün araca girmeden önce ön soğutmaya alınır; ön soğutma ve taşıma, ürün grubuna göre -1 ile 15°C aralığında gerçekleşir; her ürünün taşıma sıcaklığı aralığı kendi ürün sayfasında belirtilmiştir. Yükleme, sabit bir parametre setine göre yapılır:
- Paletleme: 80×120 cm EUR veya 100×120 cm ISO palet; köşebent ve çemberle sabitleme; yük içindeki hava akışını koruyan istif düzeni.
- Frigo araç: Avrupa ve Balkanlar, Rusya ve BDT ile karayolu Körfez güzergâhlarına yapılan teslimatlar için yaklaşık 20-22 ton veya 33 euro palet.
- 40' reefer konteyner: Deniz yolu sevkiyatları için ürüne göre 20-23 palet; sıcaklık kaydıyla birlikte.
- Sıcaklık kayıt cihazı (data logger): Talep hâlinde yüke eklenir; kayıt teslimatta raporlanır.
Taşıma modunun kendisi önceden sabit değildir: frigo karayolu, deniz reefer, hava kargo veya bunların birleşimi; varış noktası, ürünün raf ömrü ve teslim tarihi birlikte değerlendirilerek belirlenir. Lojistik sayfamız, sevkiyat standartlarını eksiksiz olarak açıklar.
Sınıflandırma ve pestisit kalıntı limitleri (MRL)
Her yüke iki kural seti uygulanır. Sınıflandırma varış noktasından bağımsızdır: ürünler, dış görünüş, homojenlik ve kusur toleransına göre UNECE ve Codex Alimentarius pazarlama standartları (çoğu ithalatçı ülkenin esas aldığı BM kaynaklı sınıflandırma kuralları) kapsamında Ekstra, Sınıf I veya Sınıf II olarak sınıflandırılır; koli etiketinde paketleyicinin bilgileri, menşe ülke, sınıf ve boy kodu yer alır. Sınıf I bir mandalina her pazarda Sınıf I'dir; boylama ve sınıflandırmanın nasıl yapıldığı için kalite kontrol sayfamızı inceleyebilirsiniz.
Maksimum kalıntı limitleri (MRL), yani bir üründe yasal olarak bulunabilecek en yüksek pestisit kalıntı miktarı, ise tam tersi yönde işler: aynı meyve bir pazar için uygun, bir başkası için uygun olmayabilir; uyumun kontrol edildiği nokta da değişir. AB, Türk menşeli ürünler için iki liste tutar. Birinci listedeki ürünlerden varışta AB sınır kapısında numune alınır. İkinci listedeki ürünler Türkiye'den resmi sertifika ve laboratuvar analiziyle çıkmak zorundadır. Her iki liste de düzenli olarak gözden geçirilir ve değişir. Diğer pazarlar kendi limitlerini uygular. Gereklilik ürün-pazar çiftine bağlı olduğundan, doğru belgelendirmenin planlanabilmesi için hedef ülke teklif talebinde belirtilmelidir. Üretici ortaklarımızdan tarımsal uygulama kayıtlarını (ilaçlama kayıtları) paylaşmaları istenir; MRL uyum rehberimiz, AB'deki güncel durumu ürün bazında ele alır.
Eksiksiz bir teklif talebi neleri içerir
Aşağıdaki bilgileri içeren bir teklif talebi tek seferde yanıtlanabilir; ekibimiz genellikle 1 iş günü içinde dönüş yapar:
- Ürün ve çeşit, biliniyorsa istenen sınıf ve kalibre aralığıyla birlikte.
- Hedef ülke — MRL belgelendirmesini ve muhtemel taşıma modunu belirler.
- Miktar; palet, ton veya konteyner olarak. Karayolu sevkiyatları karma yük içinde ürün başına bir paletten başlar; deniz yolu sevkiyatları tam 40' reefer konteyner bazında planlanır.
- Teslim tarihi veya teslim aralığı; ilgili ürünün hasat takvimiyle karşılaştırılır.
- Incoterms kuralı (EXW, FOB, CIF veya DAP) ve FOB ile CIF için varış limanı.
- Ambalaj ve etiketleme gereksinimleri; gerekiyorsa private label dâhil.
Bu bilgilerle yanıt, ambalaj, kalibre ve yükleme tarihini aynı mesajda kapsayabilir. Eksik kalemler — en sık Incoterms kuralı ve varış limanı — bir günlük teklifi daha uzun bir yazışmaya dönüştüren unsurlardır.
Kalite ve gıda güvenliği yönetim sistemlerimiz, bağımsız bir belgelendirme kuruluşu tarafından ISO 9001:2015 ve ISO 22000:2018 standartlarına göre belgelendirilmiştir; ISO 22000:2018 kapsamı, yukarıda açıklanan taşıma ve depolama adımlarını da içerir. Başlamak için ürün, hedef ülke, miktar, teslim tarihi ve teslim şeklinizi iletişim ve teklif formumuz üzerinden iletebilirsiniz; ilk palet yüklenmeden önce yükleme planını ve belgeleri sizinle birlikte netleştiririz.
Sıkça Sorulan Sorular
İlk kez ithalat yapan bir alıcı hangi Incoterms kuralını seçmeli?
Taşımayı kimin yöneteceğine bağlıdır. EXW, Türkiye'de kendi nakliye organizasyonu olan alıcılar için uygundur; FOB ve CIF deniz yolu sevkiyatlarında kullanılır, CIF navlun ve sigortayı varış limanına kadar ekler; DAP, gümrük vergisi hariç olmak üzere, alıcının deposuna frigo araçla yapılan karayolu teslimatlarında olağan tercihtir. Kural ticari faturada belirtilir ve teklif aşamasında kararlaştırılır.
Türkiye'den gelen bir taze ürün sevkiyatına hangi belgeler eşlik eder?
Her sevkiyata, Türkiye'nin bitki koruma otoritesi tarafından o sevkiyata özel düzenlenmiş fitosaniter sertifika, anlaşılan Incoterms kuralını belirten ticari fatura ve beyan edilen ağırlıkla kalem sayısını kargoyla eşleştiren çeki listesi eşlik eder. Talep hâlinde menşe şahadetnamesi düzenlenebilir; pazara özgü diğer belgeler sevkiyat bazında kararlaştırılır.
Türkiye'den taze ürün ithalatında minimum sipariş miktarı nedir?
Karayolu sevkiyatları karma yük içinde ürün başına bir paletten başlar; böylece birden fazla ürün, yaklaşık 33 euro paletlik tek bir frigo aracı paylaşabilir. Deniz yolu sevkiyatları, ürüne göre 20-23 palet alan tam 40' reefer konteyner bazında planlanır. Kesin rakam için ürün, hedef ülke, miktar ve teslim tarihinizi iletmeniz yeterlidir.